Xem livestream bán hàng là một kiểu giải trí mới: có người dẫn chương trình nói không ngừng nghỉ, có đếm ngược hồi hộp, có quà tặng, có tiếng "ting ting" của đơn hàng đổ về. Nhiều người vào xem "cho vui", và ra khỏi phiên live với hai ba đơn hàng mà lúc vào không hề định mua.
Mười một mẩu chuyện vui tự viết dưới đây kể về những người xem livestream, từ dân văn phòng tới các bà các mẹ. Người bán trong chuyện nhiệt tình và vui tính; cái để cười là sức hút của nút "chốt" và những lần chốt nhầm. Cuối bài, phần "chuyện thật đằng sau" gợi ý cách xem livestream mà vẫn giữ được ví và mua được hàng đúng ý.
Sức hút của đếm ngược
Người bán hàng livestream giỏi biết cách tạo không khí. Một câu đếm ngược đúng lúc có thể khiến người xem đang lướt hờ hững bỗng ngồi thẳng lưng.
Ba, hai, một, lên đơn
Bin vào xem một phiên live bán đồ gia dụng chỉ để nghe cho đỡ buồn. Người bán giới thiệu cây lau nhà, rồi hô to: "Chỉ còn mười suất giá ưu đãi! Ba, hai, một, lên đơn!". Tim Bin đập nhanh như xem đá luân lưu. Ngón tay Bin tự động bấm. Màn hình hiện "đặt hàng thành công". Bin nhìn lại, mình vừa mua một cây lau nhà, trong khi phòng trọ của Bin lát toàn sàn gỗ ép và đã có một cây lau rồi. Bin tặng cây lau mới cho bác chủ nhà. Bác vui lắm, khen Bin chu đáo. Bin không dám kể đó là kết quả của ba giây đếm ngược.
Còn năm cái
Na xem live bán quần áo suốt bốn tiếng, thuộc lòng cả những câu người bán hay nói: "Mã số mười hai còn năm cái", "Chị nào chốt nhanh tay nhé", "Hàng về là hết ạ". Đến tiếng thứ ba, Na để ý mã số mười hai vẫn "còn năm cái", như thể năm chiếc áo ấy đã quyết định sống cùng phiên live tới cuối. Na không mua, nhưng xem tiếp vì tò mò. Cuối phiên, người bán thông báo: "Mã mười hai hôm nay bán hết ạ". Na thở phào thay cho năm chiếc áo, như vừa xem xong một bộ phim có kết thúc trọn vẹn.
Bình luận chốt và những lần chốt nhầm
Ở nhiều phiên live, người xem đặt hàng bằng cách gõ bình luận kèm mã sản phẩm. Cách này nhanh, vui, nhưng cũng nhiều chỗ cho sai sót nhỏ.
Chốt mà quên mã
Tũn hào hứng gõ "chốt" vào khung bình luận khi người bán giới thiệu chiếc ba lô. Người bán đọc to trên sóng: "Bạn Tũn chốt ạ, Tũn ơi bạn chốt mã nào?". Tũn gõ "mã ba lô ạ". Người bán cười: "Hôm nay shop có sáu mẫu ba lô Tũn ơi". Cả phiên live mấy trăm người đọc tên Tũn. Có người bình luận: "Tũn chốt đi Tũn", "Cố lên Tũn". Tũn đỏ mặt gõ đúng mã. Người bán cảm ơn, còn tặng thêm một móc khoá "vì Tũn đã làm phiên live vui hơn". Tũn chưa bao giờ nổi tiếng đến thế, dù chỉ trong năm phút.
Mạng chậm ba phút
Su ngồi xe buýt xem live, sóng điện thoại chập chờn. Su gõ "chốt mã năm" cho đôi dép đang giới thiệu, nhưng bình luận bị kẹt, ba phút sau mới gửi đi. Lúc bình luận lên sóng, người bán đã chuyển sang mã năm của phần đồ bếp: một bộ dao ba chiếc. Người bán vui vẻ xác nhận: "Chị Su chốt bộ dao ạ, cảm ơn chị!". Su xuống xe mới thấy tin nhắn xác nhận đơn, vội nhắn đổi. Người bán đổi ngay, còn trêu: "Chị chọn dép là đúng, đi dép thì nhẹ hơn mang dao". Su cười cả buổi chiều.
Bố mẹ xem livestream
Không chỉ người trẻ, nhiều ông bố bà mẹ cũng mê xem livestream. Cách họ tham gia đôi khi độc đáo hơn mọi người tưởng.
Mẹ nói to với điện thoại
Mẹ Tèo xem live bán cá khô của một cô ở miền biển. Đang xem thì mẹ cầm điện thoại sát miệng, nói to: "Cô ơi cho cô hai ký cá chỉ vàng nhé!". Tèo chạy ra giải thích: "Mẹ ơi, người ta không nghe được mẹ nói đâu, mẹ phải gõ vào ô bình luận". Mẹ ngạc nhiên lắm: "Thế sao cô ấy nhìn thẳng vào mẹ mà nói chuyện?". Tèo gõ giúp mẹ. Người bán đọc tên, cảm ơn. Mẹ Tèo vẫy tay chào lại màn hình, rồi dặn Tèo: "Con bảo cô ấy là mẹ ở Hà Nội nhé, cá về mẹ chia cho cả ngõ".
Bố và chiếc chảo không dính
Bố Mít xem người bán quảng cáo chiếc chảo chống dính, người bán gõ thìa inox vào lòng chảo leng keng để chứng minh độ bền. Bố Mít gật gù đặt mua. Chảo về, bố Mít mang ra thử đúng như trên live: cầm thìa gõ. Chảo bền thật, không một vết xước. Có điều bố gõ trên mặt bàn kính, và mặt bàn kính thì không được quảng cáo là bền. Mặt bàn nứt một đường nhỏ. Bố Mít im lặng đi mua tấm kính mới, rồi kết luận: "Thử nghiệm thành công, chảo đạt, bàn trượt". Từ đó cả nhà gọi chiếc chảo là "chảo vô địch".
Quà tặng và bốc thăm
Nhiều phiên live có tặng quà hoặc bốc thăm để giữ người xem. Người xem vì thế ở lại lâu hơn, bình luận nhiều hơn, và đôi khi nhận được những món quà rất bất ngờ.
Gõ mỏi tay trúng gói tăm
Phiên live thông báo: ai bình luận nhiều nhất trong mười phút sẽ được quà. Anh Duy nổi máu thi đua, gõ liên tục: "Đẹp quá", "Shop ơi", "Chốt", "Tuyệt", "Ủng hộ shop". Mười phút sau, anh Duy mỏi nhừ ngón tay cái, đứng thứ nhất bảng bình luận. Người bán công bố quà: một gói tăm tre cao cấp. Cả phiên live thả tim chúc mừng. Anh Duy nhận gói tăm, dùng suốt nửa năm. Mỗi lần xỉa răng sau bữa trưa, anh lại nhớ tới mười phút vinh quang và cái ngón tay cái mỏi rã rời.
Người mẫu đổi đồ không mệt
Chị Hoa xem một phiên live bán quần áo, người bán kiêm người mẫu thay liên tục ba mươi bộ trong hai tiếng. Bộ nào cũng mặc ra, xoay một vòng, giới thiệu chất liệu, rồi vào thay bộ khác. Đến bộ thứ hai mươi, chị Hoa thấy mỏi tay vì cầm điện thoại, còn người bán vẫn tươi cười như lúc đầu. Chị nhắn bình luận: "Em có mệt không, nghỉ uống nước đi em". Người bán cảm ơn, uống một ngụm nước ngay trên sóng, rồi nói: "Chị quan tâm em thế, em tặng chị phiếu giảm giá nhé". Chị Hoa không định mua gì, nhưng có phiếu rồi thì… mua một chiếc áo.
Xem live để ngủ và những đơn hàng bất ngờ
Với một số người, giọng nói đều đều của phiên live có tác dụng ru ngủ. Chỉ có điều, ngủ quên với điện thoại trên tay đôi khi để lại hậu quả nho nhỏ.
Đơn hàng lúc ngủ
Mít hay mở live bán hàng lúc đi ngủ, vì giọng người bán đều đều như radio. Một sáng thức dậy, Mít thấy hai tin nhắn xác nhận đơn: một bộ cốc thuỷ tinh và một chiếc gối cổ. Mít không nhớ gì cả. Mít xem lại, đoán rằng lúc ngủ quên, tay Mít đè lên màn hình đúng lúc nút "mua" hiện ra. Hai lần. Mít nhắn người bán xin huỷ, kể thật chuyện ngủ quên. Người bán huỷ một đơn, còn đơn gối cổ thì Mít quyết định giữ, vì nghĩ: "Tay mình chọn lúc mình ngủ, chắc là tay biết cổ mình cần".
Bình luận nhầm phiên live
Tũn mở cùng lúc hai phiên live: một bán đồ ăn vặt, một bán đồ câu cá cho bố. Tũn gõ "chốt hai túi khô gà" nhưng gõ nhầm vào phiên đồ câu. Người bán đồ câu đọc to, ngơ ngác: "Dạ bên em không có khô gà, nhưng có mồi câu vị gà ạ". Cả phiên live cười rộ, bình luận nhảy liên tục. Tũn vội xin lỗi, chuyển sang phiên đồ ăn vặt chốt lại. Nhưng nghe người bán đồ câu nói hay quá, Tũn cũng mua luôn hộp mồi cho bố. Bố nhận quà, hỏi: "Sao con biết bố cần mồi vị gà?".
Tắt live đúng lúc
Su đặt ra luật cho mình: chỉ xem live tối đa ba mươi phút và chỉ mua món đã ghi trong danh sách. Tối đầu tiên, Su xem đúng ba mươi phút, mua đúng một món. Tối thứ hai, người bán nói: "Còn năm phút nữa có bất ngờ". Su ở lại. Năm phút thành mười lăm phút, bất ngờ là một bộ khăn tắm giảm giá. Su lắc đầu, tắt máy, thấy mình rất bản lĩnh. Năm phút sau, Su mở lại để xem bộ khăn còn không. Còn. Su lại tắt, lần này úp điện thoại xuống bàn, đi pha một cốc trà, và khi quay lại thì phiên live đã kết thúc. Su vui như vừa thắng một trận đấu.
Chuyện thật đằng sau: xem livestream mà vẫn giữ được ví
Livestream bán hàng được thiết kế để tạo không khí khẩn trương: đếm ngược, số lượng có hạn, quà tặng. Biết điều đó không làm việc xem kém vui, chỉ giúp mình quyết định tỉnh táo hơn.
- Đặt ngân sách và danh sách trước khi vào xem. Ghi ra món cần và số tiền tối đa cho phiên live. Món ngoài danh sách thì chụp màn hình lại, để hôm sau nghĩ.
- Chụp lại thông tin sản phẩm khi chốt. Giá, mã sản phẩm, màu, size, quà tặng kèm và lời hứa về đổi trả nên được chụp màn hình hoặc ghi lại, vì phiên live kết thúc là khó tra lại.
- Hỏi rõ phí giao hàng và chính sách đổi trả. Giá rẻ trên live đôi khi đi kèm phí giao hàng cao hoặc điều kiện "không đổi trả". Hỏi trước khi chốt, đừng hỏi sau khi hàng về.
- Ưu tiên thanh toán qua hệ thống của nơi bán. Cẩn thận với yêu cầu chuyển khoản riêng cho cá nhân, đặc biệt với người bán mới, không rõ địa chỉ. Không bấm đường link lạ gửi qua tin nhắn.
- Với thực phẩm, mỹ phẩm, đồ cho trẻ nhỏ, kiểm tra nguồn gốc. Xem nhãn, hạn dùng, nơi sản xuất khi nhận hàng. Lời quảng cáo công dụng trên live không thay cho thông tin trên bao bì.
- Đặt giới hạn thời gian xem. Hẹn giờ trên điện thoại. Hết giờ thì tắt, nhất là khi xem trước lúc đi ngủ.
Câu hỏi thường gặp
Mua hàng qua livestream có an toàn không?
Có thể an toàn nếu người bán uy tín, thông tin rõ ràng và bạn thanh toán qua kênh có bảo vệ người mua. Rủi ro tăng khi chuyển khoản riêng cho người lạ, không có chính sách đổi trả hoặc không lưu lại thông tin sản phẩm. Chụp màn hình lúc chốt đơn là thói quen nên có.
Vì sao xem livestream dễ mua sắm bốc đồng?
Phiên live thường có đếm ngược, số lượng giới hạn, quà tặng và không khí sôi động, khiến người xem cảm thấy phải quyết định ngay. Đặt ngân sách, danh sách và giới hạn thời gian trước khi xem giúp giảm những đơn hàng mua chỉ vì không khí.
Lỡ chốt nhầm trên livestream thì làm sao?
Nhắn người bán càng sớm càng tốt, ghi rõ tên tài khoản, mã sản phẩm đã chốt nhầm và món bạn thật sự muốn. Phần lớn người bán sẵn sàng huỷ hoặc đổi khi đơn chưa được đóng gói. Nếu đặt qua ứng dụng, kiểm tra mục đơn mua để huỷ ngay.
Có nên mua thực phẩm, mỹ phẩm qua livestream không?
Có thể, nhưng cần cẩn thận hơn: xem kỹ nguồn gốc, hạn sử dụng, thông tin nhà sản xuất khi nhận hàng. Không tin vào những lời quảng cáo công dụng chữa bệnh. Với đồ cho trẻ nhỏ hoặc người có bệnh nền, nên hỏi ý kiến chuyên môn trước khi dùng.
Làm sao giúp bố mẹ xem livestream mua hàng an toàn?
Hướng dẫn bố mẹ cách bình luận, cách xem lại đơn và nhắc không chuyển khoản cho người lạ, không đọc mã xác thực qua điện thoại. Có thể cùng bố mẹ đặt đơn đầu tiên và để bố mẹ chọn trả tiền khi nhận hàng cho tới khi quen.