Chờ món ở quán đông khách là khoảng thời gian dài nhất của bữa ăn, dài hơn cả lúc ăn. Bụng đói, mũi ngửi thấy mùi nướng từ bàn bên, mắt dõi theo từng khay đồ ăn đi ngang qua, và tai thì đã thuộc lòng câu "món mình sắp ra rồi ạ".
Mười hai mẩu chuyện dưới đây tự viết từ những phút chờ món mà ai đi ăn giờ cao điểm cũng từng trải qua. Người phục vụ và nhà bếp trong chuyện đều đang chạy hết sức; cái buồn cười nằm ở những cách khách tự xoay xở với cái bụng đói. Cuối bài là vài mẹo để đỡ phải chờ, hoặc ít nhất là chờ cho vui.
"Sắp ra rồi ạ" và đồng hồ riêng của mỗi quán
Ở quán đông, thời gian không đo bằng phút mà đo bằng câu trả lời của người phục vụ.
Bảng quy đổi thời gian
Tèo đi ăn nhiều đến mức lập được một bảng quy đổi riêng. "Ra ngay đây ạ" nghĩa là năm phút. "Bếp đang làm rồi ạ" là mười phút. "Để em xuống bếp xem" là hai mươi phút. Còn "món mình là món gì ấy nhỉ" thì nghĩa là đơn chưa hề vào bếp. Tối hôm đó Tèo hỏi lần đầu và nhận được một câu hoàn toàn mới: "Dạ, bếp đang chờ mẻ than cháy đỏ ạ." Cậu lục bảng mãi không thấy dòng nào khớp, đành lấy bút ghi thêm: "Chờ than: chưa xác định, nên gọi thêm rau luộc."
Bốn mươi phút và một phút
Nhóm Na gọi bảy món, chờ suốt bốn mươi phút không thấy món nào. Cả bàn đã kể hết chuyện, uống hết trà, bắt đầu nhìn nhau thở dài. Rồi đúng phút thứ bốn mươi mốt, ba người phục vụ cùng xuất hiện, đặt xuống bảy đĩa trong vòng một phút, nhanh như một màn ảo thuật. Bàn chật kín, đĩa chồng lên đĩa, bát nước chấm phải đặt lên ghế trống. Na nhìn bàn ăn đầy ắp, kết luận: "Quán này không chậm, quán này chỉ thích tạo bất ngờ." Cả nhóm vừa ăn vừa cuống, vì sợ món nguội, sợ món đổ, và sợ bếp lại im lặng bốn mươi phút cho lượt gọi thêm.
Món đi ngang qua bàn mình
Không có gì hồi hộp bằng nhìn một khay đồ ăn tiến về phía mình rồi rẽ sang bàn khác.
Ánh mắt dõi theo khay
Mỗi lần có người phục vụ bưng khay từ bếp ra, cả bàn Bin đồng loạt ngẩng đầu, mắt dõi theo như khán giả xem đua thuyền. Khay đi thẳng, cả bàn rướn người. Khay rẽ trái, cả bàn thở dài. Khay dừng ở bàn bên, cả bàn quay đi, giả vờ như chưa từng nhìn. Đến lần thứ năm, khay tiến thẳng về phía họ, dừng ngay cạnh bàn. Cả bàn ngồi thẳng lưng, chuẩn bị đũa. Anh phục vụ cúi xuống, mỉm cười: "Dạ, cho em mượn lọ tương ớt bàn mình một chút ạ." Bin đưa lọ tương bằng hai tay, cẩn thận như đưa một vật quý.
Bàn bên ăn hộ
Nhóm Mít đến trước, gọi lẩu nấm. Bàn bên đến sau, cũng gọi một món gì đó. Mười phút sau, nồi lẩu nấm thơm phức được đặt xuống bàn bên. Nhóm Mít nhìn sang, không nói gì, chỉ nuốt nước bọt. Bàn bên ăn được nửa nồi thì người phục vụ hớt hải chạy ra: bê nhầm rồi. Bàn bên rối rít xin lỗi, đòi trả tiền nồi lẩu. Mít xua tay, hỏi một câu duy nhất: "Món đó ngon thật hả bạn?" Bàn bên gật đầu lia lịa, khen nước dùng ngọt. Mít quay vào, gọi thêm luôn một nồi nữa, coi như bàn bên vừa thử món hộ mình.
Giết thời gian bằng mọi cách có thể
Chờ lâu thì phải làm gì đó với hai bàn tay và cái bụng đang réo.
Ăn hết đồ ăn kèm
Chờ món chính lâu quá, nhóm Tũn bắt đầu ăn đĩa lạc rang. Hết lạc thì ăn dưa góp, hết dưa thì ăn rau sống chấm nước mắm, hết rau thì xin thêm bánh đa. Đến khi món chính ra thì bụng ai cũng đã lưng lửng, nhìn đĩa gà nướng thơm phức mà chỉ gắp nổi vài miếng. Cuối buổi, Tũn tổng kết đầy chua xót: "Hôm nay mình ăn no bằng đồ ăn kèm, còn món chính thì chỉ để chụp ảnh." Lần sau đi ăn, cả nhóm có luật mới: đồ ăn kèm chỉ được động đến sau khi món chính đã ra khỏi bếp.
Ba phút chụp ảnh
Món cuối cùng cũng ra, khói bốc nghi ngút. Năm đôi đũa vừa giơ lên thì Na giơ tay: "Khoan, cho mình chụp một tấm." Một tấm thành mười tấm: chụp từ trên xuống, chụp nghiêng, chụp cho thấy khói, chụp lại vì tay ai đó lọt vào khung. Bốn người còn lại ngồi im, nhìn món ăn nguội dần như nhìn mặt trời lặn. Ba phút sau Na hài lòng cất máy, cả bàn lao vào ăn như vừa được thả. Từ đó, nhóm luôn mang theo một gói bánh quy dự phòng, không phải để chờ món, mà để chờ Na chụp xong món.
Định luật vắng mặt và lời nhắc lần thứ tư
Món ăn hình như biết chọn thời điểm, và người hay nhắc món luôn được quán nhớ mặt.
Định luật rửa tay
Ai đi ăn nhiều cũng biết định luật này: cứ đứng dậy đi rửa tay là món ra. Bin quyết định lợi dụng. Đói quá, cậu đứng dậy đi rửa tay. Quay về, chưa có món. Cậu đi rửa tay lần nữa. Vẫn chưa có. Lần thứ ba, lần thứ tư, tay cậu sạch đến mức có thể đi mổ. Đến lần thứ năm, Bin quyết định ngồi yên vì chân đã mỏi. Đúng lúc ấy món ra. Bin kết luận rằng định luật chỉ có hiệu lực khi người ta đi rửa tay thật lòng, còn rửa tay vì mong món thì nhà bếp biết hết.
Cốc trà để bình tĩnh
Na nhắc món lần thứ nhất, người phục vụ bảo sắp ra. Lần thứ hai, bảo bếp đang làm. Lần thứ ba, người phục vụ chạy xuống bếp rồi chạy lên, mồ hôi lấm tấm. Lần thứ tư, cậu mang ra một cốc trà đá, đặt xuống trước mặt Na, nói rất nhỏ nhẹ: "Quán mời chị cốc trà để chị bình tĩnh ạ." Hai phút sau món ra, kèm theo một cốc trà đá nữa. Na nhìn hai cốc trà, quyết định không nhắc lần thứ năm, không phải vì hết sốt ruột, mà vì sợ uống thêm cốc thứ ba.
Thẻ số, tiếng gọi tên và chuông báo
Quán đông thì phải gọi khách bằng số hoặc bằng tên, và cả hai cách đều có kẽ hở.
Số 6 hay số 9
Quán đưa cho Tũn tấm thẻ số 6. Tũn cầm ngược, đọc thành số 9, ngồi chờ quán gọi số 9. Quán gọi số 6 một lần, hai lần, ba lần, không ai lên. Quán gọi đến số 8, Tũn vẫn ngồi chờ. Quán gọi số 9, Tũn hớn hở đi lên thì gặp một chị khác cũng đang cầm thẻ số 9 đi lên. Hai người nhìn thẻ của nhau, rồi nhìn cái bánh mì nguội trên quầy có ghi số 6. Cô chủ quán bật cười, đổi cho Tũn cái bánh nóng. Tuần sau, mọi thẻ số của quán đều có thêm một gạch chân bên dưới, và Tũn được gọi là "người sáng lập gạch chân".
Bốn anh Nam
Quán cà phê gọi khách bằng tên. Chị nhân viên gọi to: "Anh Nam ơi, đồ uống của anh xong rồi!" Bốn anh đứng dậy cùng lúc ở bốn góc quán, cùng đi lên quầy, cùng dừng lại trước một cốc duy nhất. Bốn người nhìn nhau, không ai dám cầm. Chị nhân viên đọc thêm: "Cà phê sữa đá ít ngọt." Ba anh gọi cà phê sữa đá, hai anh gọi ít ngọt. Cuối cùng phải đọc thêm giờ gọi mới tìm ra chủ cốc. Kể từ bữa đó, quán gọi khách bằng tên kèm món, và bốn anh Nam, vốn chẳng quen nhau, giờ gặp nhau ở quán đều gật đầu chào.
Đặt bàn trước mà vẫn phải chờ
Đặt bàn để khỏi chờ, nhưng đôi khi đặt bàn chỉ là chuyển chỗ chờ từ trong quán ra cửa quán.
Bàn đang có người ăn tráng miệng
Nhóm Bin đặt bàn bảy giờ tối, đến đúng bảy giờ. Bàn đặt trước vẫn có một gia đình đang ăn tráng miệng, vừa ăn vừa cười rất vui. Người phục vụ xin lỗi rối rít, mời nhóm đứng chờ ở cửa. Cả nhóm đứng đó, nhìn chiếc bàn của mình như nhìn căn nhà đang có người thuê chưa trả. Mười phút sau gia đình kia đứng dậy, đi ngang qua, ông bố gật đầu thân thiện: "Bàn này đẹp lắm, các cháu ăn ngon nhé." Nghe như một lời bàn giao nhà chính thức. Nhóm Bin ngồi xuống, thấy bàn vẫn còn ấm, tự nhiên cũng thấy vui lây.
Tên đặt bàn
Tèo gọi điện đặt bàn sáu người, đọc tên rất rõ. Đến nơi, chị lễ tân dò sổ mãi không thấy tên Tèo. Có "anh Tẹo, sáu người", có "anh Teo, bảy giờ", có cả "anh Kèo, cạnh cửa sổ". Chị lễ tân hỏi Tèo là anh nào trong ba anh. Tèo nghĩ một lúc, thấy dòng "Tẹo" đúng giờ, đúng số người, liền nhận luôn. Bữa đó ngon, phục vụ chu đáo, gọi "anh Tẹo" ngọt xớt. Sau lần ấy mỗi lần đặt bàn ở quán này, Tèo đều tự xưng là Tẹo cho nhanh, và quán giờ đã có một khách quen tên Tẹo mà không ai biết tên thật.
Chuyện thật đằng sau: đỡ phải chờ món, hoặc chờ cho vui
Hỏi thời gian chờ ngay lúc gọi món. Một câu "món này khoảng bao lâu ạ" giúp bạn biết món nào làm lâu như món nướng, món hầm để gọi sớm, món nào ra nhanh để lót dạ.
Tránh giờ đông nhất nếu không vội. Đến sớm hoặc muộn hơn giờ cơm chính chừng nửa tiếng thường đỡ chờ hẳn, bếp cũng làm kỹ hơn.
Nhắc một lần, nhắc nhẹ. Chờ quá lâu so với món bình thường thì nhắc, nhưng nhắc liên tục không làm bếp nhanh hơn, chỉ làm người phục vụ chạy nhiều hơn.
Đặt bàn thì báo đúng số người, đến đúng giờ. Đến muộn quá lâu, quán có thể đã nhường bàn cho khách khác; thêm người mà không báo thì quán phải xoay ghế, xoay bàn.
Cầm thẻ số đúng chiều, nghe kỹ tên gọi. Thẻ số 6, số 9 dễ đọc nhầm; quán gọi tên thì nghe thêm tên món. Nhầm đồ uống của người khác là chuyện phổ biến hơn bạn tưởng.
Chuẩn bị chuyện để kể. Chờ món là lúc trò chuyện tốt nhất. Một mẩu chuyện vui kể đúng lúc làm hai mươi phút trôi nhanh hơn mọi lời nhắc.
Câu hỏi thường gặp
Chờ món bao lâu thì nên hỏi lại người phục vụ?
Không có con số chung cho mọi quán, vì món nướng, món hầm cần lâu hơn món xào. Nếu đã quá khá lâu so với thời gian quán báo lúc gọi, hoặc bàn đến sau đã có cùng món, bạn hỏi lại nhẹ nhàng là hợp lý.
Vì sao món hay ra đúng lúc mình vừa đi vắng?
Thật ra món ra vào lúc nào cũng có xác suất như nhau, nhưng ta chỉ nhớ những lần món ra đúng lúc vắng mặt vì nó gây ấn tượng. Đó là kiểu trí nhớ chọn lọc ai cũng có, chứ nhà bếp không hề rình lúc bạn đứng dậy.
Có nên ăn đồ ăn kèm trong lúc chờ món chính không?
Ăn ít cho đỡ đói thì được, nhưng ăn hết cả lạc, dưa và rau thì món chính ra sẽ không còn chỗ. Nếu đói nhiều, gọi một món ra nhanh như rau luộc hay đậu rán để lót dạ thay vì ăn hết đồ kèm.
Mẩu chuyện nào hợp kể khi cả nhóm đang chờ món?
Mẩu bảng quy đổi thời gian và mẩu định luật rửa tay hợp nhất, vì ai đang chờ cũng nhận ra mình trong đó. Kể xong, cả nhóm thường tự kiểm chứng định luật bằng cách cử một người đi rửa tay.
Kể chuyện chờ món có làm người phục vụ phật lòng không?
Không, nếu chuyện cười vào tình huống chờ chứ không chê người phục vụ chậm hay vụng. Trong các mẩu ở đây, người phục vụ luôn nhanh trí và chu đáo. Nhiều người làm quán còn kể những chuyện như thế này vui hơn cả khách.