Lần đầu chuyển nhà, ai cũng nghĩ mình có ít đồ. Rồi bắt đầu gói, mới thấy một căn phòng nhỏ có thể sinh ra ba mươi thùng các tông, và thùng nào cũng nặng hơn thùng trước. Chuyển nhà là lúc ta gặp lại những món đồ đã quên từ lâu, và quên mất những món vừa gói xong mười phút trước.
Các mẩu chuyện dưới đây đi từ buổi tối đi xin thùng tới cái thùng cuối cùng ba tháng sau vẫn chưa mở. Cuối bài là phần “chuyện thật đằng sau” gồm những mẹo mà người đã chuyển nhà vài lần mới thấm, để lần đầu của bạn bớt vài cái thùng ghi “linh tinh”.
Gom thùng và gói đồ
Đi xin thùng như đi săn
Quân cần thùng các tông, đi một vòng các cửa hàng tạp hoá quanh nhà xin thùng cũ. Cô chủ cửa hàng đầu ngõ cho năm thùng mì gói, chú bán hoa quả cho ba thùng táo, chị bán sữa cho hai thùng to. Quân ôm về chồng thùng cao quá đầu, đi chậm như người vác cả khu chợ. Về nhà xếp đồ, Quân mới thấy thùng mì thì quá nông, thùng táo thì đục lỗ, còn thùng sữa thì vừa hết chỗ. Tối hôm sau Quân lại đi xin tiếp, cô chủ cửa hàng hỏi: “Cháu mở cửa hàng à?”. Quân bảo cháu đang chuyển nhà, cô cho thêm một cuộn băng dính.
Gói bát bằng áo
Mai nghe nói gói đồ dễ vỡ bằng quần áo vừa đỡ tốn giấy vừa tiết kiệm chỗ. Mai gói từng chiếc bát, chiếc đĩa, chiếc cốc trong áo phông, gói rất kỹ. Đồ vỡ an toàn tới nơi, không chiếc nào sứt mẻ. Có điều sáng hôm sau đi làm, Mai mở vali tìm áo thì vali trống, vì toàn bộ áo đang nằm trong thùng bát đĩa ở bếp, thùng ấy lại ở dưới cùng chồng thùng. Mai đành mặc chiếc áo hôm qua thêm một ngày. Mai bảo mẹo ấy hay thật, chỉ cần nhớ chừa lại hai bộ đồ để mặc.
Gói đồ dễ vỡ bằng vải mềm là mẹo dùng được. Chừa riêng đồ dùng mấy ngày đầu ra một túi là mẹo đi kèm mà nhiều người quên.
Những dòng chữ ghi ngoài thùng
Tám thùng linh tinh
Quân ghi tên từng thùng bằng bút dạ: “Sách”, “Bếp”, “Quần áo mùa đông”. Gần nửa đêm, mệt quá, Quân gói những thứ lặt vặt còn lại, cái nào cũng ghi “Linh tinh”. Sang nhà mới, Quân đếm được tám thùng “Linh tinh”. Muốn tìm cái sạc điện thoại, mở thùng linh tinh số một: dây buộc tóc, móc treo, hai cái điều khiển không biết của máy nào. Thùng linh tinh số bốn mới có sạc. Quân bảo “linh tinh” là chữ dễ viết nhất lúc gói và khó đọc nhất lúc mở. Lần chuyển sau Quân ghi rõ cả phòng lẫn vài món chính bên trong.
Thùng số mười bảy
Mai thông minh hơn: đánh số thùng từ một tới ba mươi, ghi danh sách đồ từng thùng vào một tờ giấy. Hệ thống rất gọn, Mai tự hào. Tới nhà mới, Mai đi tìm tờ danh sách thì phát hiện nó đã được cất rất cẩn thận… vào thùng số mười bảy. Mai mở thùng số một, số hai, số ba, rồi thẳng tay mở thùng mười bảy vì nhớ ra. Tờ danh sách nằm ngay trên cùng. Mai cười tới mức phải ngồi xuống chồng thùng. Từ đó Mai chụp ảnh danh sách bằng điện thoại trước khi cất bất cứ tờ giấy quan trọng nào.
Ghi ngoài thùng ba thứ: phòng sẽ đặt, vài món chính bên trong, và mặt nào hướng lên. Tờ danh sách tổng thì để trong điện thoại, đừng để trong thùng.
Ngày khiêng đồ
Chiếc tủ không qua được cửa
Quân có một chiếc tủ quần áo to mua từ nhà cũ. Ngày chuyển, hai anh thợ chuyển nhà khiêng tới cửa căn hộ mới thì tủ vướng khung cửa. Xoay ngang không qua, nghiêng dọc không qua, nghiêng chéo cũng không qua. Quân đứng nhìn, toát mồ hôi. Anh thợ lớn tuổi hơn đo khung cửa bằng gang tay, rồi bảo tháo hai cánh tủ và chân đế ra thử. Mười phút sau tủ qua cửa êm ru, lắp lại như cũ. Quân cảm ơn rối rít. Anh thợ bảo nghề này, mười nhà thì sáu nhà có một món to hơn cái cửa, chỉ cần không vội.
Chậu cây ngồi ghế trước
Mai có một chậu trầu bà nuôi ba năm, không yên tâm để lên xe tải cùng thùng đồ. Mai gọi xe, ôm chậu cây ngồi ghế trước, dây an toàn thắt qua cả người lẫn chậu. Tới mỗi chỗ rẽ, Mai lại giữ chặt chậu, hỏi chú tài xế đi chậm giùm, chú vui vẻ đi chậm. Tới nơi, đất trong chậu vẫn nguyên, lá không gãy cái nào. Chú tài xế bảo chở nhiều người chuyển nhà rồi, lần đầu thấy khách lo cho cái cây hơn lo cho cái tivi. Mai bảo tivi mua lại được, còn cây ba năm thì phải trồng lại ba năm.
Đồ to nên đo trước cả đồ lẫn cửa, lối cầu thang, thang máy. Đồ quý về tình cảm thì mang theo người, đừng xếp chung với đồ nặng.
Đêm đầu tiên ở nhà mới
Chín thùng cho một cái bàn chải
Mười giờ đêm, xếp xong chỗ ngủ, Quân đi đánh răng thì nhận ra không biết bàn chải ở thùng nào. Quân mở thùng “Nhà tắm”, chỉ có khăn và dầu gội. Mở thùng “Linh tinh” số hai, số năm, số bảy. Mở cả thùng “Bếp” vì nghi đã gói nhầm. Tới thùng thứ chín, bàn chải nằm trong hộp bút cùng với kéo và thước kẻ. Phòng khách lúc ấy như vừa có bão đi qua, chín thùng mở toang. Quân ngồi giữa đống đồ, đánh răng, cười một mình, và tự hứa lần sau gói riêng một túi cho đêm đầu tiên.
Công tắc nào bật đèn nào
Nhà mới của Mai có một dãy năm công tắc cạnh cửa ra vào. Mai bấm cái thứ nhất, quạt trần chạy. Bấm cái thứ hai, đèn nhà tắm sáng. Cái thứ ba không thấy gì xảy ra. Cái thứ tư bật đèn ban công. Cái thứ năm mới là đèn phòng khách. Cả buổi tối Mai bật nhầm quạt mỗi lần muốn bật đèn. Hôm sau Mai lấy băng dính giấy dán chú thích nhỏ dưới mỗi công tắc. Còn cái thứ ba thì ba tuần sau mới biết, nó bật chiếc đèn trang trí nhỏ trên tủ bếp mà Mai chưa từng để ý.
Đêm đầu ở nhà mới, thứ cần nhất luôn là thứ nhỏ nhất: bàn chải, sạc điện thoại, giấy vệ sinh, cái đèn ngủ.
Làm quen hàng xóm mới
Đĩa bánh sang chào
Mẹ dặn Quân chuyển nhà thì sang chào hàng xóm. Quân mua một hộp bánh, gõ cửa nhà bên cạnh. Bác chủ nhà mở cửa, Quân chào, giới thiệu mình mới chuyển đến. Bác vui vẻ nhận bánh, rồi quay vào lấy ra một túi xoài vừa hái biếu lại. Quân lại cảm ơn, mang xoài về. Mười phút sau bác gõ cửa, mang sang thêm một ít rau, bảo rau nhà trồng, ăn cho sạch. Quân nhận ra mình đi biếu một hộp bánh mà mang về một bữa cơm. Kể từ bữa đó hai nhà thành chỗ quen, có gì cũng sang nhờ nhau.
Tiếng gõ cửa đầu tiên
Hôm thứ hai ở nhà mới, Mai nghe có tiếng gõ cửa, giật mình vì chưa quen ai. Mở cửa ra là cô hàng xóm cầm một thùng các tông, bảo thùng này để trước cửa nhà cô từ chiều hôm qua, ngoài ghi chữ “Bếp” nên cô đoán là của nhà mới chuyển đến. Mai nhìn, đúng là thùng số mười hai, thùng có nồi cơm điện mà Mai tìm suốt tối qua. Mai cảm ơn rối rít, mời cô vào uống nước. Hai người ngồi nói chuyện cả tiếng. Mai bảo nhờ một cái thùng thất lạc mà quen được người hàng xóm đầu tiên.
Một lời chào trong tuần đầu tiên tiết kiệm được rất nhiều câu hỏi về sau: rác đổ giờ nào, nước cúp ngày nào, gửi đồ ở đâu.
Tháng đầu sau khi chuyển
Đi làm về nhà cũ
Tuần đầu sau khi chuyển, chiều nào tan làm Quân cũng đi theo thói quen về hướng nhà cũ. Hôm thứ ba, Quân đi gần tới đầu ngõ cũ mới sực nhớ, phải quay xe đi ngược lại gần hai cây số. Hôm thứ năm Quân đặt hẳn lời nhắc trên điện thoại lúc năm giờ chiều: “Về nhà mới”. Bạn đồng nghiệp đọc được, cười mãi. Phải sang tuần thứ hai đôi tay cầm lái mới quen đường mới. Quân bảo đầu óc chuyển nhà trong một ngày, còn thói quen thì cần tới hai tuần mới chịu dọn theo.
Thùng cuối cùng chưa mở
Ba tháng sau khi chuyển, Mai vẫn còn một thùng chưa mở nằm ở góc phòng, ghi chữ “Để sau”. Một hôm dọn nhà, Mai mở ra: một chồng giấy tờ cũ, vài cái hộp rỗng, hai cái cốc mẻ, một đống dây cáp không biết của máy nào. Ba tháng không cần tới món nào. Mai giữ lại giấy tờ quan trọng, phần còn lại phân loại, cái nào dùng được thì cho, cái nào hỏng thì bỏ. Mai rút ra kinh nghiệm cho lần sau: món đồ nào đáng mang theo thì đã được mở trong tuần đầu.
Cái thùng cuối cùng chưa mở là lời khuyên miễn phí cho lần chuyển nhà sau: bỏ bớt trước khi gói.
Chuyện thật đằng sau: lần đầu chuyển nhà cho đỡ vất
Các chuyện ở trên đều có thể tránh được bằng vài việc làm trước. Đây là những mẹo phổ thông, tuỳ nhà to nhỏ mà chỉnh lại:
- Bỏ bớt trước khi gói: đồ không dùng trong một năm thì cân nhắc cho, bán hoặc bỏ. Ít đồ là ít thùng, ít công khiêng.
- Thùng nhỏ cho đồ nặng, thùng to cho đồ nhẹ: sách, bát đĩa vào thùng nhỏ; chăn gối vào thùng to; dán băng dính chữ thập dưới đáy.
- Ghi ngoài thùng: phòng sẽ đặt, vài món chính, mặt nào hướng lên, chữ “dễ vỡ” nếu cần; danh sách tổng lưu trong điện thoại.
- Túi đêm đầu tiên: bàn chải, khăn, đồ ngủ, sạc điện thoại, giấy tờ, thuốc thường dùng, giấy vệ sinh, một bộ đồ đi làm.
- Chụp ảnh dây cắm ở mặt sau tivi, máy tính trước khi tháo để lắp lại cho nhanh.
- Đo đồ to và đo cửa, cầu thang, thang máy ở nhà mới; hỏi ban quản lý giờ được dùng thang máy chở đồ nếu ở chung cư.
- Giấy tờ quan trọng, đồ quý giá mang theo người, không xếp vào xe tải.
- Cập nhật địa chỉ: làm thủ tục đăng ký cư trú ở nơi mới theo quy định hiện hành, báo đổi địa chỉ nhận hàng, nhận thư, hợp đồng điện nước.
Câu hỏi thường gặp
Nên chuẩn bị chuyển nhà trước bao lâu?
Với căn hộ nhỏ, bắt đầu dọn bỏ và gói đồ ít dùng trước khoảng một đến hai tuần là vừa. Đồ dùng hằng ngày gói sau cùng, vào một hai hôm trước ngày chuyển. Đặt xe hoặc dịch vụ chuyển nhà sớm, nhất là vào cuối tuần hay cuối tháng vì thường đông.
Tự chuyển nhà hay thuê dịch vụ thì hơn?
Ít đồ, có bạn bè giúp và nhà gần thì tự chuyển tiết kiệm hơn. Nhiều đồ to, nhà ở tầng cao không có thang máy hoặc chuyển xa thì thuê dịch vụ đỡ mệt và đỡ rủi ro va đập. Hỏi rõ giá trọn gói, có tính thêm tầng, thêm đồ to hay không trước khi chốt.
Đóng gói bát đĩa, đồ dễ vỡ thế nào cho an toàn?
Bọc từng món bằng giấy, vải mềm hoặc màng xốp, đĩa xếp đứng như xếp sách chứ không nằm chồng, chèn kín khe hở để đồ không xê dịch. Dùng thùng nhỏ, ghi rõ dễ vỡ và mặt hướng lên, đặt lên trên cùng khi xếp xe.
Ngày đầu ở nhà mới nên làm gì trước?
Kiểm tra điện, nước, khoá cửa, sau đó dọn chỗ ngủ và nhà tắm trước, vì đó là hai chỗ cần dùng ngay đêm đầu. Các phòng khác dỡ dần trong những ngày sau. Mở túi đồ dùng đêm đầu trước khi mở bất kỳ thùng nào khác.
Chuyển nhà xong cần cập nhật địa chỉ ở đâu?
Thủ tục đăng ký cư trú ở nơi mới làm theo quy định hiện hành, hỏi công an phường hoặc ban quản lý nếu chưa rõ cách làm. Ngoài ra nên cập nhật địa chỉ ở ngân hàng, nơi làm việc, các ứng dụng giao hàng, hợp đồng điện nước, internet và với người thân.
Làm sao để không mất đồ khi chuyển nhà?
Đánh số thùng và ghi danh sách vào điện thoại, đếm số thùng lúc lên xe và lúc xuống xe. Đồ giá trị nhỏ gọn như giấy tờ, trang sức, máy tính mang theo người. Có người đứng ở mỗi đầu, nhà cũ và nhà mới, khi khiêng đồ cũng giúp đỡ lạc thùng.
