Lần đầu đi cắm trại, ai cũng hình dung một buổi tối lãng mạn: lều xinh, bếp ấm, trời đầy sao, cả nhóm ngồi hát. Thực tế buổi đầu thường gồm thêm: một chiếc lều có ý riêng, một nồi cơm có ba tầng chín khác nhau, và một đàn muỗi có giọng hát khoẻ hơn cả nhóm cộng lại.
Các mẩu chuyện dưới đây đi từ lúc soạn đồ ở nhà tới lúc gấp lều ra về, đều ở khu cắm trại có người quản lý — nơi làm hỏng là chuyện để cười chứ không phải chuyện để lo. Cuối bài là phần “chuyện thật đằng sau”, gom những điều người hay đi cắm trại muốn dặn người lần đầu.
Soạn đồ ở nhà
Mang cả căn bếp đi theo
Hùng phụ trách đồ nấu nướng cho nhóm năm người. Hùng mang: hai cái nồi, một chảo, bộ dao ba con, thớt to, rổ, bát đĩa sứ cho cả nhóm, chai dầu ăn một lít và một túi gia vị đủ mười hai loại. Ba lô nặng tới mức Hùng phải nhờ bạn đỡ để đứng lên. Tới nơi, cả nhóm chỉ nấu một nồi cơm và nướng mấy xiên thịt, dùng đúng một con dao và năm cái bát. Bát sứ thì vỡ mất hai cái trên đường. Lần sau Hùng chỉ mang một nồi, một chảo nhỏ, bát nhựa, gia vị đóng lọ nhỏ, và bảo đi cắm trại là để mang ít đi chứ không phải chuyển nhà ra đồi.
Quên đúng một thứ
Thảo soạn đồ theo danh sách rất kỹ, đánh dấu từng món, tự tin không thiếu gì. Tới nơi, trời tối, cả nhóm mới phát hiện không ai mang đèn pin. Năm cái điện thoại bật đèn cùng lúc, pin tụt nhanh như nước chảy. Ăn tối dưới ánh đèn điện thoại, dựng nốt góc lều dưới ánh đèn điện thoại, đi vệ sinh cũng cầm điện thoại. Mười giờ tối thì ba máy hết pin. Thảo mở lại danh sách, thấy dòng “đèn pin” nằm ngay đầu trang, chưa đánh dấu. Lần sau Thảo dán danh sách lên cửa, và đèn pin được xếp vào ba lô đầu tiên.
Danh sách đồ cắm trại hay nhất là danh sách ngắn, có đủ đèn, nước, đồ chống muỗi, áo ấm và sạc dự phòng.
Dựng lều trong gió chiều
Chiếc lều đi dạo
Hùng và Thảo dựng xong khung lều, chưa kịp đóng cọc thì một cơn gió thổi qua. Chiếc lều nhẹ tênh lăn đi như quả bóng to, lăn qua bãi cỏ, lăn xuống chân dốc. Hai người chạy theo, cả khu cắm trại nhìn theo cười vui vẻ. Một chú nhân viên khu trại chặn được lều giúp, đưa lại, chỉ cách: trải lều, đóng cọc các góc trước rồi mới dựng khung lên, có gió thì quay đầu hẹp của lều về phía gió. Lần thứ hai lều đứng vững như đóng đinh. Hai người đặt tên cho chiếc lều là “lều thích đi dạo”.
Cửa lều nhìn vào bụi cây
Lan dựng lều xong rất nhanh, đứng ngắm thấy đẹp. Chui vào trong mới thấy cửa lều quay thẳng vào bụi cây, còn phía hồ nước đẹp nhất thì là bức tường vải kín mít. Nhổ cọc xoay lại, lại vừa đúng lúc trời tối. Lan quyết định để nguyên, sáng hôm sau ngồi ngắm hồ bằng cách bò ra khỏi lều rồi quay đầu lại. Cả nhóm trêu Lan có chiếc lều hướng nội nhất khu trại. Sau lần ấy Lan có thói quen nhìn quanh chọn hướng trước, rồi mới trải lều.
Người hay đi cắm trại dặn: tập dựng lều ở nhà một lần trước chuyến đi. Ở nhà không có gió, cũng không có ai đứng xem.
Bếp lửa và nồi cơm ngoài trời
Nồi cơm ba tầng
Thảo nấu cơm bằng nồi trên bếp ga mini của nhóm. Lửa to quá, Thảo vặn nhỏ, gió thổi tắt, Thảo bật lại, lại vặn to. Nửa tiếng sau mở nắp: dưới đáy cháy vàng, giữa nồi chín vừa, trên mặt còn sống sượng. Cả nhóm gọi đó là nồi cơm ba tầng, mỗi người chọn một tầng theo sở thích. Tầng cháy thì Hùng giành vì thích cơm cháy. Tầng sống thì cả nhóm đẩy cho nồi canh nấu thêm. Thảo rút kinh nghiệm: che gió cho bếp, lửa nhỏ đều, đừng mở nắp liên tục. Lần sau nồi cơm chỉ còn hai tầng, cả nhóm vỗ tay.
Que diêm thứ mười lăm
Khu trại có chỗ đốt lửa trại riêng, có vòng đá bao quanh. Hùng nhận việc nhóm lửa, xếp củi to lên trước, quẹt diêm châm vào. Diêm tắt. Que thứ hai, que thứ năm, que thứ mười. Chú quản lý khu trại đi qua, chỉ cách: lót lá khô, que nhỏ ở dưới, củi to xếp sau, chừa khe cho gió vào. Que diêm thứ mười lăm, lửa bén từ từ rồi bùng lên. Cả nhóm ngồi quanh đống lửa, hát mấy bài quen. Trước khi đi ngủ, chú quản lý nhắc dập lửa bằng nước cho tắt hẳn, và Hùng làm đúng từng bước.
Lửa chỉ đốt ở chỗ khu trại cho phép, có người trông, và dập tắt hẳn trước khi đi ngủ. Đó là phần không có gì để đùa.
Đêm trong lều
Dàn đồng ca vo ve
Lan quên xịt chống muỗi trước khi vào lều, lại để cửa lều hé mở lúc chuẩn bị đồ ngủ. Nằm xuống được năm phút, tiếng vo ve bắt đầu, lúc bên trái, lúc bên phải, lúc ngay sát tai. Lan bật đèn, đuổi, tắt đèn, tiếng vo ve lại về. Cả đêm Lan đập muỗi như vỗ tay theo nhạc. Sáng ra, Lan đếm được mười hai nốt muỗi đốt, cả nhóm thì ngủ ngon vì đã kéo khoá cửa lều từ chiều. Lan bảo cửa lều phải kéo kín như cửa nhà mình, không thì muỗi tưởng đó là lời mời.
Tiếng sột soạt ngoài lều
Gần nửa đêm, Thảo nghe tiếng sột soạt sát vách lều, rồi tiếng bước chân lạo xạo. Thảo nín thở, lay Hùng dậy. Hai người nằm im nghe. Tiếng sột soạt dừng, rồi có tiếng mở khoá kéo… của lều bên cạnh. Hoá ra là Lan đi vệ sinh, đang mò đường về lều mình trong bóng tối, đi nhầm sang lều bạn. Thảo bật đèn pin rọi đường, Lan giật mình kêu một tiếng to hơn cả hai người kia. Cả khu trại có vài lều bật đèn. Sáng hôm sau ai cũng hỏi đêm qua có chuyện gì, nhóm chỉ cười.
Cắm trại đêm đầu thường ngủ chập chờn vì tiếng động lạ. Phần lớn là gió, côn trùng, hoặc bạn mình đi lạc lều.
Bình minh trên đồi
Ngắm bình minh lúc tám giờ
Cả nhóm hẹn nhau năm giờ sáng dậy ngắm mặt trời mọc, mỗi người đặt một báo thức. Năm giờ, năm cái điện thoại reo, năm bàn tay tắt báo thức trong mơ. Bảy giờ rưỡi, Hùng tỉnh dậy, thò đầu ra khỏi lều, mặt trời đã lên cao, nắng rọi chói chang. Hùng vẫn chụp một tấm ảnh, gửi vào nhóm với dòng chú thích “bình minh bản muộn”. Cả nhóm thống nhất lần sau chỉ hẹn ngắm hoàng hôn, vì đó là sự kiện duy nhất trong ngày diễn ra đúng giờ cả nhóm còn thức.
Đôi giày ướt sương
Thảo để giày bên ngoài lều qua đêm cho đỡ chật. Sáng ra xỏ chân vào, giày ướt sũng sương đêm, lạnh tới tận đầu ngón. Thảo đi lép nhép suốt buổi sáng. Chị cắm trại ở lều bên cạnh, nhìn thấy, chỉ cho Thảo cách để giày trong khoảng giữa cửa lều và vách trong, hoặc cho vào túi nilon buộc kín. Thảo phơi giày lên tảng đá có nắng, đi chân trần quanh lều, rồi bảo đôi giày ấy là món đồ duy nhất của chuyến đi tắm sương đúng nghĩa.
Sương đêm vùng đồi núi có thể làm ướt mọi thứ để ngoài lều. Cất đồ vào trong hoặc túi kín trước khi đi ngủ.
Gấp lều và mang rác về
Lều không chịu vào túi
Buổi trưa, cả nhóm gấp lều để về. Chiếc lều lúc lấy ra khỏi túi gọn như cái gối, lúc gấp lại thì to như cái chăn bông. Hùng gấp, Thảo cuộn, Lan đè, túi vẫn không kéo được khoá. Cả nhóm thử gấp lại theo nếp cũ, theo hình vẽ trên túi, vẫn không vừa. Cuối cùng một anh ở lều bên đi qua, gấp làm ba theo chiều dài túi, cuộn chặt từ đầu không có cửa để đẩy hết không khí ra. Túi kéo khoá êm. Hùng bảo dựng lều mất mười phút, gấp lều mất nửa tiếng, đúng là việc gì kết thúc cũng khó hơn bắt đầu.
Túi rác của nhóm
Trước khi về, Thảo cầm túi rác to, cả nhóm đi một vòng quanh khu lều nhặt từng vỏ kẹo, que xiên, mẩu giấy. Lan nhặt thêm cả mấy vỏ chai ai đó để lại từ hôm trước. Khu cắm trại có chỗ bỏ rác phân loại, phần không bỏ được thì nhóm mang về. Chú quản lý đi qua, khen nhóm dọn sạch nhất tuần. Hùng bảo lần đầu đi cắm trại, nhóm làm hỏng đủ thứ, lều bay, cơm cháy, muỗi đốt, nhưng ít ra có một việc làm đúng ngay từ đầu. Cả nhóm chụp tấm ảnh cuối chuyến bên bãi cỏ sạch trơn.
Để lại chỗ cắm trại sạch như lúc đến là luật không viết mà ai đi cắm trại cũng hiểu.
Chuyện thật đằng sau: lần đầu đi cắm trại cho vui và an toàn
Cắm trại lần đầu nên chọn nơi dễ, có người quản lý, gần đường về. Vài điều dưới đây là kinh nghiệm phổ thông:
- Chọn khu cắm trại có quản lý, có nhà vệ sinh, nước sạch, chỗ đốt lửa quy định; báo người nhà nơi đi và giờ về.
- Xem dự báo thời tiết; không dựng lều sát bờ suối, lòng khe hay dưới cây khô, nhất là mùa mưa vì nước có thể lên nhanh.
- Tập dựng lều ở nhà một lần; tới nơi đóng cọc các góc trước, có gió thì quay đầu hẹp của lều về phía gió.
- Đồ không thể thiếu: đèn pin hoặc đèn đội đầu, sạc dự phòng, nước uống, thuốc chống muỗi, áo ấm, túi rác, bộ sơ cứu nhỏ.
- Bếp và lửa: dùng bếp ở chỗ thoáng gió, không đốt bếp trong lều kín; lửa trại chỉ ở nơi cho phép và dập tắt hẳn bằng nước trước khi ngủ.
- Kéo kín cửa lều từ chiều để tránh muỗi; giày, đồ đạc cất trong lều hoặc túi kín tránh sương.
- Mang rác về hoặc bỏ đúng nơi khu trại quy định.
Câu hỏi thường gặp
Lần đầu đi cắm trại nên chọn nơi nào?
Nên chọn khu cắm trại có người quản lý, gần đường lớn, có nhà vệ sinh và nước sạch, có thể thuê lều sẵn. Đi một đêm trước, đi cùng người từng cắm trại nếu có. Các chuyến xa, vào rừng sâu hay leo núi để dành cho khi đã quen.
Đi cắm trại một đêm cần mang theo những gì?
Lều hoặc thuê lều tại chỗ, túi ngủ hoặc chăn mỏng, đèn pin, sạc dự phòng, nước uống, đồ ăn đơn giản, bếp mini nếu được phép, thuốc chống muỗi, áo ấm, áo mưa mỏng, túi rác và bộ sơ cứu nhỏ. Mang ít mà đủ thường dễ chịu hơn mang nhiều.
Ngủ trong lều bị lạnh thì làm sao?
Đêm ở đồi núi có thể lạnh hơn bạn nghĩ. Lót tấm cách nhiệt hoặc thảm dưới túi ngủ vì mặt đất hút nhiệt rất nhanh, mặc thêm áo ấm, đội mũ len, đi tất khô khi ngủ. Không đốt bếp hay than trong lều kín để sưởi vì rất nguy hiểm.
Làm sao tránh muỗi và côn trùng khi cắm trại?
Mặc áo dài tay, quần dài vào buổi tối, dùng thuốc chống muỗi theo hướng dẫn trên bao bì, kéo kín cửa lều từ chiều và không để đồ ăn trong lều qua đêm. Chọn chỗ dựng lều cách xa vũng nước đọng cũng giúp bớt muỗi.
Có nên đi cắm trại khi trời mưa không?
Với người đi lần đầu, nên dời lịch nếu dự báo có mưa to, dông hoặc mưa kéo dài. Mưa làm dựng lều khó, nấu ăn khó và ở gần suối có thể nguy hiểm khi nước lên. Mưa nhỏ ngắn thì chuẩn bị tấm che, áo mưa và chọn chỗ đất cao.
Đưa trẻ nhỏ đi cắm trại lần đầu cần lưu ý gì?
Chọn khu trại gần, có quản lý và tiện nghi, đi một đêm thôi. Mang đủ quần áo ấm, đồ ăn quen của bé, thuốc chống muỗi phù hợp lứa tuổi. Luôn có người lớn trông bé, nhất là quanh bếp, lửa trại, hồ nước và khi trời tối.
